![](https://academievoororganisatiecultuur.nl/media/yootheme/cache/0c/danielle-0cca5939.jpg?src=images/ons_team/danielle.jpg&thumbnail=50,50,&hash=dbccc637)

Danielle Braun | 01 juli 2026 | [In de media](https://academievoororganisatiecultuur.nl/lezen/in-de-media)

 min.

#  Organisaties als relaties - interview in Tijdschrift voor Coaching - juli 2026

 ![Organisaties als relaties - interview in Tijdschrift voor Coaching - juli 2026](https://academievoororganisatiecultuur.nl/images/boeken%20and%20blogs/in_de_media/Organisaties_als_relaties_-_interview_in_Tijdschrift_voor_Coaching_-_juli_2026.png)

## Organisaties als relaties

*In gesprek met Danielle Braun*

Danielle Braun begeleidt al jaren fusies, samenwerkingen en ontvlechtingen. Haar blik is anders dan die van veel coaches. Niet primair individueel-psychologisch, maar relationeel, cultureel, systemisch en ritueel. Ze gebruikt de metafoor van het huwelijk om de zachte kant van zakelijke samenwerking bespreekbaar te maken. Want deze samenwerkingen zijn nooit alleen juridisch en financieel. Ze zijn altijd ook emotioneel, relationeel en beladen met oude patronen. Een uitnodiging tot een andere manier van kijken.

**Auteur: Charlotte van den Wall Bake**

De cake en chocolade staan al klaar als ik binnenkom. Aan de keukentafel van Danielle Braun is het warm, huiselijk en levendig. Konijn Pip scharrelt nieuwsgierig rond. Als ik Pip wil aaien, draait ze van zich van me af. Te snel, te veel, te gretig. We lachen. “Je liep een beetje te hard van stapel”, zegt Danielle. Het is een klein, bijna achteloos moment, maar het illustreert precies waar dit gesprek over zal gaan: liefde, angst, grenzen, toenadering, afstemmen. En vooral: het erover hebben.

### Iedereen is ervaringsdeskundige

“We zijn allemaal ervaringsdeskundig in relaties”, zegt Danielle. “We weten hoe het is om verliefd te worden. Om te binden. Om in de sleur te komen. Om conflict te hebben. Om verlaten te worden. Of om zelf weg te gaan. Dat is kennis die iedereen heeft en die we kunnen benutten in zakelijke samenwerkingen.”

Daarin schuilt de kracht van haar metafoor. Door organisaties te bekijken als relaties, wordt het ineens makkelijker om woorden te geven aan wat vaak onbesproken blijft. Vreemdgaan wordt koffiedrinken met andere partijen. Het huishouden is taakverdeling. Een samengesteld gezin is een multidisciplinair team. Seks staat voor creatiekracht, sprankeling en samen iets nieuws voortbrengen.

Het helpt om de dynamiek te (h)erkennen, waardoor het gesprek erover lichter en duidelijker wordt. Humor kan dat ook bewerkstellingen. “Als iemand steeds met een andere bestuurder koffie gaat drinken, kun je zeggen: ‘Hé, je gaat vreemd!’ Dat klinkt luchtig, maar opent wel het gesprek.”

### Fusies zijn huwelijken

Fusies, samenwerkingen en ontvlechtingen zijn volgens Danielle in wezen huwelijken en scheidingen. “Bij grote fusies is er eindeloos aandacht voor de juridische en financiële kant, waarbij de zachte kant – hoe gaan we eigenlijk samenleven? – dikwijls wordt vergeten. Door dat in het midden te laten ontstaan problemen.”

> Rituelen zet je bewust en vakbekwaam in, met oog voor ethiek en impact.

### Verliefdheid

Want iedereen weet: verliefdheid verblindt. In de zakelijke context uit zich dat als euforie, champagnemomenten, het nieuwe logo of de gezamenlijke website. Juist in die fase is het belangrijk stil te staan bij praktische vragen: waar gaan we ‘wonen’ (structuur, locatie en inrichting), hoe regelen we de financiën, wie krijgt meer macht, status of invloed, wie levert de bestuurder, en in welke vorm gaan we samenwerken: monogaam of polygaam?

“Die vragen worden meestal niet gesteld,” zegt Danielle, “maar ze bespreekbaar maken ontlast. Organisaties stappen vaak pas naar coaches als het al schuurt. Terwijl begeleiding het beste werkt aan de voorkant – in de euforie samen gaan zitten en het hebben over verwachtingen, taakverdeling, geld, loyaliteiten en ook over exit-scenario’s. Timing, ritme en afstemming zijn belangrijk. Misverstanden ontstaan als je ervan uitgaat dat de ander hetzelfde denkt als jij.”

### Seks

Seks staat voor creatiekracht, verbinding en samen iets nieuws scheppen. “Seks is van nature scheppend: baby’s maken,” zegt Danielle. “In organisaties gaat het over creatie-energie, champagnemomenten, trots zijn op wat je samen neerzet. De vraag is: hebben jullie die momenten nog? En zo niet: hebben jullie het erover?

Als de sprankeling weg is, zoeken mensen die soms buiten de deur. Zo ook in organisaties: dan gaan medewerkers hun passie elders invullen. Dat hoeft niet per se verkeerd te zijn, maar heb het erover. Is het oké? Of voelt het als bedreiging? Het gesprek hierover voorkomt onderstroom, wantrouwen en verwijdering.”

### Scheiding

“Ontvlechting vraagt net zoveel aandacht als fusie. Sta stil bij vragen zoals hoe het nieuws te brengen, wat te doen met medewerkers – de ‘kinderen’ van de organisatie –, hoe het netwerk en eigendom te verdelen, en hoe naar buiten toe te communiceren. Rituelen, checklists en structuur kunnen hierbij helpen. Ze garanderen geen vlekkeloos verloop, maar verkleinen de kans op vechtscheidingen en maken het proces draaglijker en respectvoller.”

### Angsten

Functionele angst hoort bij fusie en ontvlechting. Het is de stem die zegt: laten we grenzen stellen, afspraken maken en vooruitdenken. Het gaat over eigenaarschap, intellectueel eigendom, medewerkers, en over wat er gebeurt als het ooit misgaat. Niet vanuit wantrouwen, maar vanuit zorgvuldigheid. “Je zou het kunnen vergelijken met huwelijkse voorwaarden: niet onromantisch, maar juist zorgzaam – een manier om liefde of samenwerking te beschermen.”

Destructieve angst komt meestal voort uit eerdere ervaringen: slechte samenwerkingen, verlating, verraad of loyaliteitsconflicten uit het verleden kleuren hoe iemand een nieuwe relatie instapt. “Dan gaat het minder over wat er nu werkelijk gebeurt, en meer over wat ooit pijn deed.”

“Zo lieten twee bestuurders tijdens een fusie hun communicatie over conflicten via hun waarnemers lopen. De oorzaak lag in ieders persoonlijke ervaring met gescheiden gezinnen: de een met een warm samengesteld gezin, de ander met een traumatische ervaring. Het her- en erkennen hiervan maakte duidelijk waar de spanning vandaan kwam. Toen ze dat van elkaar wisten, ging het zoveel beter. Oude loyaliteiten en beschermingspatronen speelden mee.”

> Rituelen vergroten de kans op een samenwerking waarin mensen zich gezien voelen.

### Vrijgezellenfeesten en WhatsApp-groepen

Bij een fusie draait het, net als in het huwelijk, niet alleen om structuur en systemen, maar juist ook om de relatie. Sommige organisaties markeren die overgang bewust met een ritueel. Een van de meest aansprekende voorbeelden is volgens Danielle het vrijgezellenfeest bij een fusie:

“Ga nog één keer met de oude club barbecueën, nog één keer dansen met de oude collega’s. En daarna is het ook echt klaar. Geen twee WhatsApp-groepen meer.”

“Zo’n moment helpt om afscheid te nemen van de oude identiteit en markeert de overgang. Geen oppervlakkige frats, maar een ritueel dat een nieuwe relatie bevestigt. Net als het huwelijk: je bent niet meer alleen, je wordt een samen-eenheid. Dat vraagt om rouw om wat je achterlaat en om bewust kiezen voor wat je aangaat.”

### Grammatica van rituelen

Als antropoloog kijkt Danielle naar wat zij de ‘grammatica van rituelen’ noemt: hoe groepen relaties aangaan, onderhouden en beëindigen. Ze onderzoekt niet alleen individuen, maar ook omstanders, cultuur, tradities en machtsverhoudingen. “In veel culturen zijn rituelen ontwikkeld om goed samen te leven. In het Westen zijn we daar een deel van kwijtgeraakt.”

In andere culturen is het huwelijk een zakelijke transactie tussen families, met uitgebreide onderhandelingen, steunstructuren en rituelen. “Wij geven de voorkeur aan trouwen uit liefde en aantrekkingskracht – ik ook hoor,” zegt Danielle, “maar gearrangeerde huwelijken hebben een hoger slagingspercentage, juist omdat er meer support en structuur is.

Rituelen doen ertoe. Het is functioneel om alle stadia voorafgaand aan een fusie te vieren en te markeren. Daar zijn wereldwijd mooie voorbeelden van. Iran kent bijvoorbeeld elf stadia voorafgaand aan het huwelijk, een soort stepping stones. Organisaties zouden er ook goed aan doen om meer tijd te nemen, meer mensen te betrekken en extra aandacht te besteden aan overgangsmomenten.”

“Italië kent de passeggiata (de avondwandeling): een dagelijks ritueel waarbij partners samen wandelen en de dag doorspreken. In sommige Afrikaanse culturen bestaan supportgroepen waarin familieleden of getuigen elkaar spreken als een relatie onder druk staat, waarbij wordt afgestemd wie met welke partner spreekt om de relatie te ondersteunen.

Dat is een heel andere benadering dan het westerse idee dat een relatie vooral tussen twee individuen bestaat. Antropologie kijkt juist naar het netwerk eromheen. Je zou ook in organisaties een raad van wijzen kunnen instellen,” zegt Danielle, “of een steunstructuur die iedereen bij de les houdt.”

### Ruimte voor emoties

“Rituelen zijn krachtige instrumenten.” Danielle vergelijkt ze met de toverstokken uit de wereld van Harry Potter. “Hoe krachtiger het instrument, hoe groter de verantwoordelijkheid om er zorgvuldig mee om te gaan. Gebruik geen toverstaf die je niet kunt hanteren.” Voor coaches betekent dit dat je rituelen enkel inzet als je daartoe bent geschoold.

“Rituelen raken direct het onderbewuste en werken met symboliek, net als kunst en muziek. Dat vraagt om ethisch bewustzijn en vakmanschap.”

“Eens werden twee politie-eenheden samengevoegd. De ene eenheid had een grijze wolf op het uniform, die niet meer gedragen mocht worden. Medewerkers naaiden hem stiekem aan de binnenkant van hun uniform. Wat onderdrukt wordt, gaat ondergronds”, licht Danielle toe.

“Het symbool verdween uit het zicht, maar leefde binnenin des te krachtiger voort. Niet erkend, niet besproken en daardoor juist beladen. Dat wat geen plek mag hebben, verdwijnt niet, maar trekt zich terug in de onderstroom; onzichtbaar, maar niet onschadelijk. Integendeel: juist doordat het geen taal en geen plek krijgt, kan het sterker, hardnekkiger en emotioneler worden.

Voor coaches ligt hier een belangrijke taak: het bevragen van de onderstroom, het echt zien van wat er verborgen verbonden blijft, en het erkennen van wat er is – ook al is dat ongemakkelijk. Niet om het meteen op te lossen, maar om het bestaansrecht te geven. Vandaaruit kan samen onderzocht worden: hoe gaan we hier op een gezonde manier mee om, zodat het niet langer ondergronds hoeft te werken?

De vraag is dan niet alleen: wat moet weg? Maar vooral: wat ben je bang kwijt te raken? Welke identiteit, trots, geschiedenis of loyaliteit ligt hierin verborgen? En hoe kun je die zo'n plek geven, dat mensen zich niet hoeven terug te trekken in stille, ondergrondse verbondenheid die het nieuwe ‘huwelijk’ ondermijnt?”

### Over Danielle Braun…

Danielle Braun is corporate antropoloog, spreker en directeur van de Academie voor Organisatiecultuur. Ze onderzoekt cultuur, gedrag en rituelen in organisaties om leiders en teams te helpen effectiever samen te werken met antropologische inzichten.

Haar werk vertaalt complexe menspatronen naar praktische toepassingen voor verandering en leiderschap. Haar meest recente boek is *In voor- en tegenspoed* over organisatiecultuur bij fusies, samenwerking en ontvlechting.

**www.academievoororganisatiecultuur.nl**

### In de coachpraktijk

De metafoor van het huwelijk vraagt om andere accenten in coaching. Zie het systeem – en niet alleen het individu – door omstanders, historie, cultuur en informele netwerken mee te nemen in je analyse en interventies.

Begin met werken aan de voorkant: faciliteer gesprekken over verwachtingen, macht, loyaliteiten, rolverdeling en exit-scenario’s, juist wanneer de energie hoog is en alles nog goed voelt.

Tegelijkertijd is het belangrijk om de onderstroom bespreekbaar te maken, te letten op symbolen, stiltes, heftige reacties en wat niet gezegd mag worden. Durf machtsverschillen te benoemen, zodat spanningen zich niet ondergronds vastzetten.

Erken verlies en verlangen: geef ruimte aan rouw om wat verdwijnt en aan hoop en enthousiasme over wat ontstaat – beide horen bij overgangsprocessen.

Rituelen zet je bewust en vakbekwaam in, met oog voor ethiek en impact.

Zo verschuift coaching van achteraf problemen repareren naar het begeleiden van relaties in overgang, met aandacht voor angst, liefde en alles daartussen.

### Tot slot

Voor Danielle is samenwerking een relationeel proces. Of het nu gaat om een overname, een fusie of een ontvlechting, het zijn momenten waarop liefde, angst, hoop en geschiedenis samenkomen.

Haar antropologische blik nodigt coaches uit om breder te kijken dan het individu en aandacht te hebben voor omstanders, machtsverhoudingen, symbolen, ritmes en rituelen.

> Samenwerking is een relationeel proces.

Want wat niet besproken wordt, gaat ondergronds. En wat ondergronds gaat, wordt zelden mooier.

Rituelen, gesprekken en duidelijke afspraken zijn geen garantie voor succes. Ze vergroten wel de kans op een samenwerking waarin mensen zich gezien, erkend en verbonden voelen. Waar ruimte is voor groei, voor verschil, voor afscheid en voor opnieuw beginnen.

**Charlotte van den Wall Bake** is Master Practitioner (team)coach, supervisor, opleider, auteur en als redactielid verbonden aan het Tijdschrift voor Coaching.

**www.coaching-amersfoort.nl**