Geef je op voor de e-zine

Hoe verplaats je een totempaal

Hoe verplaats je een totempaal

Toen ik 18 was begon ik (Danielle) vol overgave aan mijn studie culturele antropologie. Mijn ouders deelden mijn enthousiasme, maar waren ook wat bezorgd. Hoe zou hun dochter ooit haar geld kunnen verdienen met vage rituelen en verhalen van volken ver weg? Ik koos voor één van de hard-core antropologische richtingen: politiek-religieuze antropologie. Ik bestudeerde bezetenheidsreligies in Afrika en voorouderrituelen in Azië (en deed een uitstapje in een onderzoek naar conflicthanteringsstijlen van nonnen in een klooster, gewoon voor de fun). En toen, na drie jaar, kwam er iets anders op mijn pad. Nog rudimentair en net een beetje in opkomst in de VS was de Corporate Antropologie. Antropologen keken naar westerse organisatiecultuur en veranderprocessen, vanuit hun eigen antropologisch kader en theorie. Een enorme aanvulling op de gangbare inzichten uit de bedrijfskunde en organisatiepsychologie. Ik was gegrepen en combineerde de vooroudergeesten en magische rituelen met planning & controlsystemen, HRM instrumenten en change management. Ging een jaar achterin een politieauto zitten en promoveerde op de organisatiecultuur van- en sturingsperikelen bij de politie.

Omdat de corporate antropologie minder gangbaar is dan de andere organisatiewetenschappen, moet ik het vaak uitleggen. Waar zijn antropologen dan zo goed in... In de dynamiek van groepen. In het analyseren van de organisatiecultuur tot in haar diepste DNA. In het verschil zien tussen de formele organisatiestructuur en informele machtsbronnen. In snappen hoe de informele leiders met gebruik making van rituelen, verhalen en “moderne magie” een geplande organisatieverandering kunnen boycotten of stimuleren. En hoe je als leider of change manager dat proces beïnvloedt.

Nu, 25 jaar later en een heleboel advies- en leiderschapservaring verder snap ik pas hoe vaak ik in mijn werk put uit diebritish_columbia_rocky_mountains_totempalen_bij_ksan_historisch_museum aloude antropologie. Als ik een fusie begeleid, zie ik twee afdelingen, maar ook twee tribes met elk hun eigen “spirits” (missie, drives, verleden). Niet alleen de mensen, maar ook de “spirits” moeten geïntegreerd worden, anders houd je twee partijen over die elkaar wantrouwen. Bij een disfunctioneel directieteam vraag ik me af hoe de “verwantschapssystemen” in elkaar zitten; wie wie in het verleden heeft geholpen, afgedekt, bevorderd, wie met wie een liefdesrelatie heeft gehad, etc... Als een oude kernwaarde moet worden vervangen door een nieuwe in een reorganisatie, probeer ik eerst te ontrafelen wat eigenlijk de “functionaliteit” was van de oude kernwaarde. In individuele executive coaching is “ranking”, ofwel hoe is je statuspositie ten opzichte van je collega’s, dikwijls onderwerp van gesprek.

Tussen spreadsheets en kick-off meetings door komen in mijn hoofd vaak de lessen uit de antropologie voorbij. Eén van de thema’s die elke antropoloog in het eerste jaar bestudeert zijn de “Rites-de-Passages”. Overgangsrituelen die veel volken hebben en die dikwijls gebruikt worden om de overgang van jong meisje of jongen naar volwassene te markeren. Ze zijn divers en vaak bizar in onze ogen. Maar ook vol van kracht om te zorgen dat je écht overstapt naar het nieuwe en niet meer in oud gedrag vervalt. Ze kunnen antwoord geven op die lastige vraag: hoe verander je een organisatie blijvend en hoe intervenieer je op de organisatiecultuur. Over die “Rites-de-Passages” geef ik nu workshops en lezingen. Je kunt het ook gewoon lezingen over verandermanagement of changemanagement noemen. Dat doen veel opdrachtgevers ook. Maar de echte naam is “Hoe verplaats je een totempaal” – lessen uit de culturele antropologie bij complexe organisatie-verandering. En die vooroudergeesten... die zijn denk ik wel blij dat ze nu niet alleen in een totempaal huizen, maar ook op een power point dia en in een veranderplan staan.

1
What makes you tick?
Move you are not a tree…

Related Posts

Inschrijven leergang, trainingen congressen

  • Collegereeks Psychologie voor managers - focus learning journeys

    17 september t/m 18 december 2018. Meer informatie

  • 22 november 2018 De Nationale Coöperatiedag 2018

    Meer informatie

  • 30 november 2018 Jaarcongres NVLF werkt voor jou!

    Meer informatie

  • 18 december Seminar: Anders…

    ….Veranderen, Managen, Kijken, Leidinggeven en Eigenaarschap, maar dan Anders door Managementboek.nl Een unieke dag over alle aspecten van anders organiseren, veranderen, leidinggeven. Meer informatie Aanmelden

  • 9 mei 2019 Het Grote Kwaliteitscongres, Burgers’ Zoo

    Samen sturen op kwaliteit, meer informatie

  • 13 november 2019 Corporate Culture Event, Burgers’ Zoo

    Nadere info volgt

  • Training Building Tribes

    Lees alles over de nieuwe training Building Tribes

  • Trainingen Deep Democracy

    Inclusieve dialoog en besluitvorming. Ruimte voor de wijsheid van de minderheid. Data en inschrijven.

  • Training Own Your Rank

    Over ranking en positie pakken. Krachtig én verbindend zijn. Data en inschrijven.

  • Training Talk! Faciliteren van kampvuurgesprekken

    Door ons ontwikkelde dialoogvorm, geinspireerd op dialoogvormen van over de hele wereld. Data en inschrijven.

  • Leergang Organisatiecultuur. Corporate Antropologie – echt aan de slag met organisatiecultuur

    Intensieve en unieke leergang. Data en inschrijven.

In beeld

Building Tribes - reisgids door organisaties. Nieuw boek, lezing, training

building tribes boek

Winnaar Managementboek van het jaar 2016!

Managementboek van het jaar

Nieuwste Blog

Ik reisde in de zomer van 2018 naar China. Samen met mijn gezin; beste reisgezelschap denkbaar. Total culture shock. Ondanks al mijn reiservaring is China… anders. Weinig Chinezen spreken goed engels. Dat betekent dat dagelijkse interacties als eten ...